Antistatik bar (iyonizer bar ya da antistatik çubuk olarak da bilinir), yüksek gerilim güç kaynağından (AC) aldığı enerjiyle bünyesindeki iğnelerden pozitif ve negatif iyon yağdıran, en yaygın kullanılan statik elektrik giderici (nötralizasyon) cihazıdır. Statikcell antistatik barları indüktif ve kapasitif olmak üzere iki modelde üretilir. İki model arasındaki en belirgin fark, kısa devre durumundaki davranışlarıdır: indüktif bar kısa devre halinde iğnelerinden kıvılcım atar, kapasitif bar ise atmaz.
Barların etkin çalışma mesafesi en fazla 4 cm’dir. Bu mesafenin üzerindeki uygulamalarda hava aparatlı modeller tercih edilerek çalışma mesafesi 50 cm’ye kadar çıkarılabilir. Statikcell antistatik barlarının öne çıkan avantajı, tüm parçalarının sökülebilir olması sayesinde tamir edilebilmeleridir.
Antistatik bar nasıl çalışır?
Plastik film, kâğıt ve kumaş gibi yalıtkan malzemeler; sürtünme, merdanelerden ayrılma ve bobinden açılma sırasında kolayca statik yük kazanır. Yalıtkan oldukları için bu yük kendiliğinden boşalmaz ve yüzeyde kalır. Antistatik bar bu sorunu iyonizasyon yoluyla çözer: güç kaynağından gelen AC yüksek gerilim, bar üzerindeki sivri iğne uçlarında güçlü bir elektrik alanı oluşturur ve çevredeki hava korona deşarjıyla iyonize olur. Gerilimin yönü sürekli değiştiği için iğnelerden dönüşümlü olarak hem pozitif hem negatif iyonlar üretilir.
Yüklü malzeme yüzeyi, kendi yüküne zıt işaretli iyonları çeker; bu iyonlar yüzeydeki yükü dengeleyerek statik elektriği nötralize eder. İyonlar durgun havada kısa sürede birbirleriyle birleştiği için standart barlar malzemeye yakın mesafede çalışır. Hava destekli modellerde ise basınçlı hava, iyonları daha uzaktaki yüzeylere taşıyarak etkin mesafeyi artırır.
Antistatik bar nerelerde kullanılır?
Antistatik barlar başta plastik, matbaa ve tekstil olmak üzere orman ürünleri, kimya, elektronik, cam, ilaç, doğal ve suni deri, nonwoven ve strafor imalatı gibi pek çok sektörde kullanılır. Plastik film ve levha üretiminde statik yük, katmanların birbirine yapışmasına ve yüzeyin toz çekmesine neden olur. Matbaada baskı öncesinde yüzeye tutunan toz baskı hatalarına, birbirine yapışan tabakalar ise besleme sorunlarına yol açabilir. Tekstil ve nonwoven hatlarında elyafın kabarması ve makineye sarılması, elektronik üretiminde hassas bileşenlerin statik deşarjdan etkilenmesi, cam ve akrilik yüzeylerde ise toz tutunması başlıca sorunlar arasındadır. Bunlara ek olarak statik yüklü malzemelere dokunan operatörler rahatsız edici elektrik çarpmalarına maruz kalabilir.
Doğru model seçimi
Doğru antistatik barı seçerken öncelikle bar ile malzeme arasındaki mesafeye bakılır: 4 cm’ye kadar olan mesafelerde standart barlar, daha uzak mesafelerde hava destekli modeller değerlendirilir. Bar boyu, malzemenin veya bobinin genişliğine göre belirlenir; Statikcell barları 10 cm’den 4 m’ye kadar yekpare olarak üretilebilir. Kısa devre durumunda kıvılcım oluşmasının istenmediği uygulamalarda kapasitif model avantaj sağlar.
Montaj açısından barlar oldukça pratiktir. Soketli kablo sayesinde bağlantı hızlıca yapılır; Statikcell için özel tasarlanmış yüksek gerilim kablosu 60 kV gerilime kadar dayanıklıdır. Bünyedeki topraklama kablosu, ayrıca kablo çekme ihtiyacını ve işçiliği ortadan kaldırır. Arka yüzdeki vida kanalı (YSB vida) istenilen ölçüde ayar ve montaj imkânı sunar; çok ince profili sayesinde de dar makine aralarında bile montaj yeri bulunur.
Hattınız için en uygun antistatik bar modelini ve boyunu belirlemek üzere Statikcell’e danışabilirsiniz.
